Η ομαδική ψυχοθεραπεία είναι μια θεραπευτική διαδικασία στην οποία μια μικρή ομάδα ανθρώπων συναντιέται σε σταθερό πλαίσιο, με την παρουσία ψυχοθεραπευτή.
Η ομάδα αποτελεί έναν ασφαλή χώρο όπου τα μέλη μπορούν να μιλήσουν για όσα τα δυσκολεύουν, να παρατηρήσουν τον τρόπο με τον οποίο σχετίζονται με τους άλλους και να κατανοήσουν καλύτερα επαναλαμβανόμενα συναισθήματα, αντιδράσεις και μοτίβα. Σε αντίθεση με την ατομική ψυχοθεραπεία, στην ομάδα δεν υπάρχει μόνο η σχέση θεραπευτή–θεραπευόμενου. Η ίδια η αλληλεπίδραση μεταξύ των μελών αποτελεί σημαντικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας.
Η ομαδική ψυχοθεραπεία μπορεί να είναι ιδιαίτερα βοηθητική για ανθρώπους που θέλουν να δουλέψουν δυσκολίες στις σχέσεις, χαμηλή αυτοεκτίμηση, δυσκολία στα όρια, φόβο απόρριψης ή εγκατάλειψης, μοναξιά, δυσκολία εμπιστοσύνης ή επαναλαμβανόμενα μοτίβα σχέσεων. Δεν χρειάζεται κάποιος να μιλά από την πρώτη συνεδρία ούτε να μοιραστεί προσωπικά θέματα πριν αισθανθεί έτοιμος. Κάθε μέλος χρειάζεται διαφορετικό χρόνο για να αισθανθεί ασφάλεια μέσα στην ομάδα.
Η εμπιστευτικότητα αποτελεί βασική προϋπόθεση της ομαδικής ψυχοθεραπείας. Τα μέλη δεσμεύονται να μην μεταφέρουν εκτός ομάδας προσωπικές πληροφορίες ή όσα μοιράζονται τα υπόλοιπα μέλη.
Πριν από την ένταξη στην ομάδα προηγείται ατομική συνάντηση, ώστε να συζητηθούν οι ανάγκες και οι στόχοι του ενδιαφερόμενου και να αξιολογηθεί αν η συγκεκριμένη ομάδα είναι κατάλληλη για εκείνον.
Από τη συστημική οπτική, οι δυσκολίες ενός ανθρώπου δεν αντιμετωπίζονται απομονωμένα από τις σχέσεις και τα πλαίσια μέσα στα οποία έχουν διαμορφωθεί.
Στην ομάδα εξετάζουμε όχι μόνο τι αισθάνεται ή σκέφτεται το άτομο, αλλά και τι συμβαίνει στις σχέσεις του με τους άλλους.
Πώς αντιδρά όταν αισθάνεται ότι δεν τον ακούνε;
Τι κάνει όταν φοβάται ότι θα απορριφθεί;
Πώς ζητά αυτό που χρειάζεται;
Πότε αποσύρεται και πότε διεκδικεί;
Πώς οι αντιδράσεις του επηρεάζουν τους άλλους και πώς οι αντιδράσεις των άλλων επηρεάζουν εκείνον;
Μέσα στην ομάδα συχνά γίνονται ορατοί τρόποι σχέσης που εμφανίζονται και στην υπόλοιπη ζωή μας. Κάποιος μπορεί να παρατηρήσει ότι δυσκολεύεται να εκφράσει τις ανάγκες του, φοβάται την κριτική ή την απόρριψη, αποσύρεται όταν δεν αισθάνεται ότι γίνεται κατανοητός ή αναζητά συχνά επιβεβαίωση.
Η ομάδα προσφέρει τη δυνατότητα αυτά τα σχεσιακά μοτίβα να γίνονται ορατά τη στιγμή που συμβαίνουν, να αναγνωριστούν μέσα σε ένα ασφαλές θεραπευτικό πλαίσιο και να δοκιμαστούν σταδιακά νέοι τρόποι επικοινωνίας και σύνδεσης. Παράλληλα, μέσα από την ανατροφοδότηση και τις εμπειρίες των άλλων μελών, μπορεί κανείς να δει τον εαυτό του και τις σχέσεις του από διαφορετική οπτική.